Gyprocwerken in de provincie Vlaams-Brabant

Op maandag staan we in een appartement uit 1972 in Vilvoorde, waar je de televisie van de buren gewoon kunt volgen doorheen de slaapkamermuur. Op donderdag zitten we in een langgevelhoeve bij Tienen, waar geen enkele muur nog haaks staat en de moerbalk in het midden zichtbaar doorhangt. Dat is Vlaams-Brabant in één week: op de kaart de op een na kleinste provincie van het land, in de praktijk een lappendeken waar het bouwwerk om de twintig kilometer van karakter verandert.

Wij plaatsen gipsplaten in heel de provincie, van de Rand rond Brussel tot voorbij Diest in het Hageland, en wij voeren dat werk zelf uit, met eigen mensen en eigen materiaal. Wie ons vraagt om een zolder af te werken, een voorzetwand te zetten of een verlaagd plafond te steken, krijgt ons op de werf. Hieronder leest u hoe we dat aanpakken, en waarom een wandopbouw in Halle er anders uitziet dan eentje in Aarschot.

Een jonge provincie met heel oud bouwwerk

Vlaams-Brabant bestaat pas sinds 1 januari 1995, toen de oude provincie Brabant langs de taalgrens in tweeën werd gesplitst. Samen met Waals-Brabant is het dus de jongste provincie van het land, met Leuven als hoofdstad en Vilvoorde, Halle, Tienen, Diest en Aarschot als de andere ankerpunten. Tegelijk werken wij er dagelijks in woningen die eeuwen ouder zijn dan die provinciegrens, en dat is nu net wat het werk interessant maakt.

De naam zelf gaat terug op Braecbant, een samentrekking van braec, wat drassig land betekent, en bant, wat streek betekent. Wie in de Zennevallei of langs de Dijle al eens een kelder heeft zien blinken, weet dat die drassige ondergrond geen oude legende is. Het is meteen ook de reden waarom wij in een oude woning nooit zomaar plaatmateriaal tegen het metselwerk kleven. Waar vocht in de muur zit, moet er lucht tussen, anders verhuist het probleem gewoon naar de achterkant van uw nieuwe wand.

De Rand rond Brussel: geluid is er de echte klacht

Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest wordt volledig omsloten door Vlaams-Brabant, en dat merkt u aan de gordel errond. In Zaventem (1930), Machelen, Vilvoorde (1800), Grimbergen (1850), Dilbeek (1700) en Asse (1730) staan hele straten appartementsgebouwen uit de jaren zestig en zeventig, opgetrokken toen de luchthaven en het pendelen naar de hoofdstad de bevolking deden aangroeien. Snel gebouwd, en dun. De scheidingsmuren zijn er vaak halfsteens, de betonvloeren dragen contactgeluid van boven naar beneden, en de gemeenschappelijke leidingkoker staat pal tegen een slaapkamer.

Een voorzetwand die echt iets uithaalt

Een gipsplaat tegen die muur plakken helpt niet. Wat wel werkt, is een vrijstaande metalstud, los van het bestaande metselwerk, met akoestische band onder de profielen, minerale wol in de spouw en dubbele beplating aan de kamerzijde. De plaat mag nergens contact maken met de oude muur, want elk vast punt is een geluidsbrug. Verwacht geen mirakels: zo'n opbouw dempt fors, hij schakelt uw buren niet uit. Maar het verschil tussen ik versta wat ze zeggen en ik hoor dat er iemand praat is groot genoeg om weer door te slapen.

Plafonds in een appartement

In appartementsgebouwen hangen we een verlaagd plafond bij voorkeur aan trillingsdempende ophangingen en niet stijf aan de betonplaat. Dat kost wat meer profiel, maar het is het enige ogenblik waarop u er iets aan kunt doen: achteraf de plaat weer opendoen om er nog wol in te steken is dubbel werk. Bij lage plafonds meten we eerst hoeveel hoogte we mogen verliezen, en pas daarna beslissen we of er inbouwspots in kunnen.

Leuven, Tienen en Diest: rijwoningen en hun zolder

Leuven (3000) is provinciehoofdstad en studentenstad, en dat drukt zijn stempel op onze planning: opdelen, isoleren, akoestisch scheiden. In de negentiende-eeuwse rijwoningen rond het station, en evengoed in Tienen (3300), Aarschot (3200) en Diest (3290), is de zolder bijna altijd de laatste ruimte die nog te winnen valt. Twee smalle traveeën, een steile trap, en daarboven een dakgebinte dat vraagt om een slaapkamer of een bureau.

Zo'n zolderafwerking is meer dan platen tegen het gebinte schroeven. De volgorde ligt vast: eerst nakijken of het dak droog is en de isolatie overal doorloopt, dan het dampscherm, luchtdicht en met getapete overlappingen, en pas dan het metalen raamwerk en de beplating. Wie het dampscherm overslaat of het doorboort voor elke spot, stuurt vochtige binnenlucht rechtstreeks in de isolatie. Dat ziet u het eerste jaar niet, en daarna wel.

Bij knieschotten en schuine kanten werken we met hoekprofielen die de kant beschermen, want dat is precies de plek waar een stofzuiger of een verhuisdoos tegenaan botst. En waar een zolder een echte slaapkamer wordt, kijken we samen na of er voldoende daglicht en een veilige vluchtweg is. Dat zijn regels van de gemeente en van de Vlaamse woningkwaliteit, geen detail dat u achteraf nog rechttrekt.

Hageland en Pajottenland: hoeves, gebinten en muren die niet recht zijn

Ten oosten van Leuven begint het Hageland met zijn ijzerzandsteen, zijn heuvels en zijn hoeves. Ten westen van de hoofdstad ligt het Pajottenland rond Halle (1500). Twee streken, voor ons hetzelfde uitgangspunt: het bestaande bouwwerk is oud, massief en zelden recht. In een hoeve van 1880 loopt een muur al eens drie centimeter uit het lood over twee meter hoogte, en dat merkt u pas als er een kast tegenaan moet.

Daarom werken we daar met een vrijstaand metalstudraamwerk en niet met plaat op klossen. De profielen stellen we perfect te lood, de scheefheid vangen we op in de spouw, en het resultaat is een kamer met rechte hoeken zonder dat er één steen uitgebroken moet worden. Bij oude gebinten laten we het plafond bewust los van de balken hangen, zodat de doorbuiging van het hout geen scheuren trekt in de voegen.

Balken die zichtbaar mogen blijven, werken we netjes af rond het hout. Leidingen, verluchtingsbuizen en de kabelbrij van vijftig jaar bijbouwen verdwijnen in een koffer: wat achter de plaat zit, kijkt u niet meer aan, en dat is meestal net de bedoeling.

Welke plaat gebruiken we waar

Niet elke gipsplaat is dezelfde, en het type kiezen we per ruimte, niet per woning. Dit is het onderscheid dat we op elke werf maken.

Plamuren tot schilderklaar

Een gyprocwand is maar zo goed als zijn afwerking, en dat is net het deel waarop het vaakst bespaard wordt. Wij plamuren in drie lagen: de voegen wapenen met band, dan breed uittrekken, dan een dunne finishlaag die na het schuren nauwelijks nog stof geeft. Tussen de lagen moet het gips drogen. Wie dat forceert, ziet de voegen een half jaar later terug zodra er strijklicht op valt.

• Op elke uitspringende hoek komt een hoekprofiel, ook op de korte stukjes naast een raam.
• Onderaan houden we een voeg vrij, zodat de plaat niet in het restvocht van de chape staat.
• We noteren waar de staanders zitten, zodat u later een kast of een tv-beugel op een vast punt schroeft.
• Schuren doen we met afzuiging, want gipsstof kruipt tot in de kleerkast.
• We leveren op zoals de schilder het wil: egaal, ontstoft en zonder open gaatjes.

Omgevingsvergunning, EPC en premies van de Vlaamse overheid

Een niet dragende wand binnenin uw woning plaatsen of een plafond verlagen is doorgaans vrijgesteld van vergunning. Zodra u de indeling grondig wijzigt, het aantal woongelegenheden verandert of aan de draagstructuur raakt, is er wel een omgevingsvergunning nodig, en het is de gemeente die daarover beslist. Van Herent en Tervuren (3080) tot Landen (3400) hanteert elke gemeente bovendien haar eigen stedenbouwkundige verordening, dus dat kijken we na voor we beginnen.

Isoleert u tegelijk het dak, of zet u een geïsoleerde voorzetwand tegen een koude buitenmuur, dan komt Mijn VerbouwPremie van de Vlaamse overheid in beeld. Daar hangen voorwaarden aan vast over isolatiewaarde, over wie het werk uitvoert en over wat er op de factuur moet staan, en de bedragen worden geregeld herzien. Wij noemen dus geen cijfers, maar wij zorgen wel dat onze facturen en materiaalfiches bruikbaar zijn voor uw aanvraag. Een betere isolatiegraad telt trouwens ook mee in het EPC van de woning, wat vooral speelt als u later verkoopt of verhuurt.

Zo verloopt een werf bij ons

We komen eerst kijken en meten, want een plan op papier vertelt niet hoe scheef een muur staat of waar de leidingen lopen. Daarna krijgt u een offerte waarop staat welke opbouw we voorstellen, welk plaattype, hoeveel lagen en tot welke afwerkingsgraad. Op de werf zelf schermen we af, leggen we de doorgangen droog en ruimen we elke dag op, ook in een bewoond huis.

Wilt u een prijs voor een zolder in Aarschot, een akoestische voorzetwand in een appartement in Zaventem of een verlaagd plafond in een rijwoning in Leuven? Beschrijf uw situatie via het formulier op deze site, met de afmetingen die u kent en een paar foto's als u die hebt, en u krijgt van ons een heldere offerte per e-mail.